“Ϲhiều quɑ chưɑ để nắng thôi νương sầu”

Chuyện Phiếm đọc trong tuần 3 Thường niên năm C 24/01/2016

“Ϲhiều quɑ chưɑ để nắng thôi νương sầu”
Ƭừng hạt sương lăn đọng tìm đến nhɑu
Ƭrong cơn lốc nhớ thương bừng cháу
Ƭɑ lắng ngh℮ âm thɑnh ngàу ấу.”

   (Quốc Dũng – Còn Mãi Nơi Đây)

            Có thích-hợp lắm không, nếu bần-đạo d0ây tìm cách đưa câu hát này về hỏi người nhà Đạo, khi có những chuyện”tréo cẳng ngỗn” đang diễn tiến, ở trong Đạo?

            Có hay-ho gì lắ`m không, khi đấng bậc nhà Đạo ở xứ Úc “thòi lòi” này, lại cứ trổ mòi níu kéo dân con đi Đạo bằng những câu hỏi/đáp rất vấn-đề kể như bị mọi người quên lãng?  

            Có hay ho hoặc thích-hợp gì không, khi bần đạo bầy tôi đây, lại cứ trích-dẫn câu thơ/đoạn nhạc lại ca tiếp với những câu ca, rằng:

            “ßɑo tiếng cười, bɑo tiếng nhạc buồn đắm sɑу

Giờ nơi đâу quạnh νắng νới cung đàn

Hồn lɑng thɑng bước lạc νào ngõ hoɑng

Ƭừ giâу ρhút chiɑ lу ngàу ấу

Ƭrong giấc mơ tiếng уêu gọi mãi

Ŋgh℮ đáу tim bɑo ước mơ νẫn tràn đầу.”

Ƭừng chiều nɑo dìu nhɑu giữɑ ƙhung trời thiết thɑ

Đường lặng уên, dường như lắng ngh℮ chuуện chúng tɑ

Ƭrong ánh mắt thɑу lời trên một thoáng môi cười

Ƥhút quɑу mặt, hồn lạc bước chơi νơi !

Ƭừng ngàу quɑ lòng νẫn ƙhông ρhɑi nhòɑ

Ŋgười dù xɑ νẫn còn lại νới tɑ

Ƭɑ νẫn thấу hương thơm làn tóc

Ƭɑ νẫn ngh℮ trái tim thầm ƙhóc

ĸhi đắm sâu trong giấc mơ cuộc tình.”

(Quốc Dũng – bđd)

Vâng. Có lẽ là như thế. Như thế, tức: từ hôm qua đến hôm nay, nhà Đạo Hội-thánh của tôi và của bạn, lại đã thấy một tình-huống những-là-“thầm khóc” khi phát-hiện ra dân/con trong Đạo mình vẫn trong tình-trạng như ca-từ vừa hát: “Ƭừng ngàу quɑ, lòng νẫn ƙhông ρhɑi nhòɑ, Ŋgười dù xɑ, νẫn còn lại νới tɑ”.

Rõ ràng là thế mà sao đấng bậc nọ, lại cứ như thể mình tự đặt cho mình câu hỏi rồi lại tự mình đáp-trả bằng câu hỏi/đáp, rất như sau:

“Thưa Cha,

Con trai lớn của con, lâu nay bỏ xưng tội rất nhiều năm, mà không có dấu-hiệu khá quan gì là cháu nó sẽ quay lại toà hoá-giải Nay, cùng với vợ của cháu, con quyết nguyện cầu sao xin Chúa cho cháu được quay trở về trong năm thánh Từ Bi này. Cha có cách nào khả dĩ giúp cháu hoàn hồn mà quay về thực-hiện sống niềm tin không? Được Cha cho vào lời khuyên bảo, bọn con rất biết ơn. (X. Lm John Flader, Question Time, The Catholic Weekly 10/01/2016 tr. 12)

Đã lâu rồi, mục Phiếm Đạo của bầy tôi đây, ít có quay về với chuyện hỏi/đáp những giáo-luật cùng phụng-vụ sống Đạo vốn có từ thập-niên “một nghìn chín trăm lâu lắc”, rất bấy lâu. Nay, thấy có câu hỏi hơi bị “hư-cấu” (tức có thể do người phụ-trách giải-đáp tự cấu-trúc rồi níu kéo tư-tưởng thời-thượng cũng rất cổ) bèn tình-nguyện dịch và thuật, như sau :

“Anh/chị rất có lý, khi có trong đầu cái ý-định thực-hiện Năm Thánh Đầy Xót Thương bằng câu hỏi rất quan-trọng này. Bởi lẽ, giả như tất cả mọi tín-hữu Công-giáo đang hành-đạo lại đề-nghị sẽ giúp đỡ ít là một người quay trở về với toà giải-tội sau nhiều tháng ngày xa rời nơi ấy, thì đây là cách ta có thể giúp được nhiều linh-hồn cảm-nghiệm được Lòng Xót Thương của Chúa, mà thôi. Đằng khác, đương nhiên là chúng ta cũng sẽ giải-quyết bằng cách đều đặn ra đi mà đến với Bí-tích cao cả về Lòng Xót Thương Của Chúa, đến như thế.

Đức Phanixô có đưa ra một số lý-do cho Bí-tích cao cả này trong buổi triều-yết ngày Thứ Tư hôm 19 tháng Hai năm 2014 rằng:

“Bí-tích hoà-giải là Bí-tích chữa lành. Ta đi đến toà cáo-giải là để được chữa lành, chữa linh-hồn mình cho lành lặn, chữ cả tâm can con người mình và chữa lành cả những gì sai sót, ta hành-xử không đúng.”    

Tất cả chúng ta, ai cũng đã phạm tội. Một số là tội trọng có thể đưa đến cái chết.  Một số tội như thế đã cách-ly tar a khỏi tình-yêu của Thiên-Chúavà đem linh-hồn ta vào chốn tối tăm, tách tar a khỏi luồng sáng Đức Kitô đã ban cho ta vào lúc rử tội. Ta không thấy tình-trạng này vui sướng chút nào hết. Ta đều muốn được chữa cho lành-lặn, được gỡ bỏ mọi gánh nặng, được tự-do và chính vì lý do này mà Đức Kitô ban cho ta Bí tích Giải-tội ngay vào chiều hôm Ngài Phục Sinh quang vinh. (Ga 20: 21-23)

Và, khi ta quyết định đi đến toà giải-tội, đặc-biệt là sau một thời-gian dài xa-cách , ta sẽ vui mừng được nghe câu phán từ vị linh-mục giải tội bảo rằng: “Cha xoá giải con ra khỏi mọi tội lỗi con đã phạm” và ngay khi đó, ta biết rõ rằng Thiên-Chúa là Cha của ta đã ôm lấy ta vào lòng rồi hôn lấy hôn để như người Cha nhân-từ trong truyện dụ-ngôn “Người Con Đi Hoang” do thánh Luca thuật (Lc 15). Đây chính là cảm-nghiệm nâng-nhấc và chữa lành khó có thể tượng tượng được, và là cuộc phục-sinh rất đích-thực…

Có người lại cứ bảo rằng họ không cần phải xưng tội với ai hết bởi vì chính họ đã xưng tội của họ trực-tiếp với Chúa. Để trả lời, Đức Giáo Hoàng có nói:

“Có lẽ, có người lại cũng bảo rằng: tôi chỉ xưng tội với Chúa, mà thôi. Đúng thế. Anh chị em có thể nói với Chúa là: “Xin Chúa tha tội cho con” và rồi cứ kể tội mình ra với Ngài, cũng được thôi. Nhưng tội của ta, cũng là hành-vi mình mắc-phạm đối với anh/chị em đồng Đạo của mình, và cả đối với Hội-thánh nữa. Bởi thế nên, cũng cần phải xin Hội-thánh và anh/chị em mình tha-thứ mọi tội cho mình, ngang qua chính con người của vị linh-mục hoá-giải nữa.”

Và cứ thế, Đức Giáo hoàng Phanxicô lại cũng nói:

“Xấu-hổ là điều phải lẽ. Quả là lành mạnh khiến ta cảm thấy xấu hổ, bởi vì xấu hổ là dấu-hiệu mình được cứu-chữa. Nơi quê-hương tôi sống, khi có người nào không thấy xấu-hổ, sẽ bị mọi người bảo anh ta là người “vô cảm” không còn biết xấu-hổ là gì, tiếng Tây Ban Nha gọi là “ sin verguenza”. Thế nhưng, xấu-hổ lại cũng làm điều tốt cho ta, bởi lẽ nó khiến ta nên khiêm-hạ nhiều hơn nữa. Và, vị linh-mục nghe lời thú-tội của phạm-nhân bằng cả tình thương-yêu, dịu-hiền nên đã tha-thứ chúng tat hay cho Chúa. Cũng thế, theo lập-trường/quan-điểm của người thường thì: muốn tự mình cất bỏ mọi gánh nặng cho chính mình, cũng nên đến với người anh em và xưng thú với  vị linh-mục giải-tội nhưng sự việc đã đè nặng lên tâm can mình, quá đỗi.

Và, mọi người đều cảm thấy tự mình cất bỏ gánh nặng của chính mình trước mặt Chúa, cùng với Giáo-hội, với anh chị em mình nữa. Thế nên, anh chị em chớ có sợ phải xưng tội bao giờ.

Bởi, khi ta xếp hàng đi vào toà cáo-giải, ta thấy tất cả mọi thứ, dù có xấu-hổ, nhưng sau đó khi đã xưng thú xong xuôi rồi, thì ta sẽ ra về trong tự-do, cao cả, tốt đẹp, đã được thứ-tha, trong trắng và hạnh-phúc. Đó chính là nét đẹp của việc xưng tội.”

Với những người từng bỏ xưng tội lâu ngày dày tháng rất nhiều năm, thì Đức Giáo Hoàng Phanxicô lại cũng khuyên:

“Và nếu tháng ngày trôi qua, cũng khá dài, anh chị em cũng đừng để mất thêm ngày nào nữa. Hãy ra đi đến với linh-mục giải-tội, các ngài đều là người tốt. Đức Giêsu sẽ ở đó và Ngài còn nhân-từ bác-ái hơn các linh-mục, Ngài sẽ đón tiếp ta, ôm ta vào lòng với tất cả tình thương Ngài vẫn có. Vậy nên, hãy can đảm và hiên-ngang tiến đến toà cáo-giải mà xưng tội!”

Với những người tự nghĩ mình là người xấu xa, tội lỗi lại nhiều không kể xiết, khó có ai tha thứ được, thì hôm trước, ngày 23 tháng Giêng năm 2015, Đức Giáo Hoàng lại đã khuyên:

“Không có tội nào mà Thiên-Chúa lại không tha thứ hết… Nếu anh chị em đến toà giải-tội với lòng sám hối, thì Ngài sẽ tha-thứ hết mọi sự cho anh chị em.”

Và lâu nay, Đức Giáo Hoàng đã thực-hiện những điều ngài giảng-dạy bằng việc đi xưng tội với một linh-mục Dòng Phanxicô ở Vaticăng, cứ 15 hoặc 20 ngày một lần. Thế nên, hãy có quyết-tâm như ngài và giúp mọi người làm thế. Chắc chắn, ta sẽ có được niềm vui khôn tả.” (X. Lm John Flader, bđd)

Câu truyện do Đức Thày dạy ở trên, có lẽ cũng không khác là bao với truyện kể của “nhà Phật” ở bên dưới về trái “khổ qua” hay “khổ quá”, để ta coi đó làm truyện minh-hoạ cho đời người đi Đạo và sống Đạo giữa đời, có nhiều bạn-đạo khác tôn-giáo cũng quan-niệm khá giống Đạo ta.

            Nay mời bạn và mời tôi, ta thử nghĩ/suy về trái “khổ qua” cũng như cuộc đời rất “khổ quá”, như sau:

“Ở chùa nọ, có lần đám đệ tử cùng nhau xuống núi hành hương. Lúc này, sư phụ mang đến một trái khổ qua và nói: “Mang trái khổ qua này theo bên mình, nhớ là ngâm nó vào mỗi con sông thánh mà các con đi qua. Hơn nữa, nhớ mang chúng vào thánh điện nơi các con thờ phụng, đặt lên bàn cúng bái, thờ cúng nó, lúc quay về, thì đem theo cùng về”.

Đám đệ-tử đi viếng qua rất nhiều sông thánh và thánh điện, cũng luôn theo lời sư phụ dặn dò mà làm. Sau khi quay về, họ đem trái khổ qua đưa lại cho sư phụ. Và rồi, sư phụ lại bảo họ đem khổ qua nấu chín, lúc ăn tối sẽ dùng. Đến bữa cơm tối, sư phụ cắn một miếng khổ qua, sau đó nhẹ nhàng nói: “Kì lạ thật! Ngâm qua nhiều sông thánh như thế, tiến vào nhiều thánh điện như thế, trái khổ qua vậy mà vẫn không trở nên ngọt.”

Đám đệ tử nghe xong, lập tức đều tỉnh ngộ. Đắng là bản chất của khổ qua, nó sẽ không vì ngâm nước thánh hay vào thánh điện mà thay đổi. Cuộc sống của con người cũng giống như vậy, sẽ không vì bạn đạt được địa vị gì, giành được học vị gì hay là tôn thờ một vị thần nào đó mà thay đổi.

Con người sống ở đời, không nên trông mong cuộc sống sẽ không có “bi ai thống khổ”, mà việc thật sự nên làm là luôn luôn sẵn sàng chịu khổ, việc nên trông mong là bản thân có thể từ cái khổ đó mà trưởng thành, thấu hiểu… như vậy cái “khổ” đó sẽ không còn nữa.

Chính đó, là: giòng suy-tư đầy kinh-nghiệm của đấng vị vọng chốn chóp bu trong Đạo, và của bạn đạo ở đời, rất Phật-tánh.

Nay, lại cũng mời bạn và tôi, ta quá bộ vào vùng trời nhiều tư-duy, để nghe thêm giòng chảy vui tươi, nhiều phấn-khởi với những sự-kiện xảy ra trong Đạo, nhờ đó sẽ có quyết-tâm sống đạo-hạnh, không cần nhủ khuyên.

Giòng chảy vẫn cứ chảy những giòng Đạo, rất xuyên thấu về lịch Đạo rất như sau:  

        

“Đạo Chúa lâu nay bước vào chốn lạc-quan niên lịch từ thế kỷ thứ tư, sau công nguyên. Đúng hơn, vào năm 526 tại La Mã, có tu sĩ rất uyên-bác tên là Dionysius Exiguus đã dày công nghiên cứu các niên biểu ghi rõ ngày Đức Giêsu sinh ra, tử nạn và sống lại để biên soạn làm niên lịch cho Hội thánh.

Nhiều năm sau, ông đã định ngày cho các nghi lễ phụng vụ để rồi đúc kết thành một bộ gọi là lịch Hội thánh. Với các dụng cụ sơ sài tự kiếm, một thày dòng chuyên tu như thày Dionysius làm được niên lịch Hội thánh như thế, cũng là chuyện phi thường, hiếm thấy.

Tuy nhiên, nếu căn cứ vào các nguồn sử liệu bên ngoài và nhất là vào Tân Ước, khi kể về các vị cầm quyền Do Thái và La Mã ở Palestine, thì dứt khoát là lịch của Dionysius đã đi trễ, những 4 năm.

Đến năm 1582, Giáo hội biết rõ những sơ hở này, đã định sửa đổi. Tuy nhiên nếu sửa, thế giới sẽ phải bỏ phí đi, mất 4 năm. Chung cuộc, đã có quyết định là ta cứ để vậy. Như thế, tính đúng thực tại, phải thừa nhận rằng ngày Đức Giêsu quang lâm, lẽ đáng phải là năm 1996, chứ không phải 2000, như một số dân con nhà Đạo khẳng định.

Thêm một thực tế khác nữa, là: mỗi khi bắt đầu kỷ nguyên mới, tín hữu Đạo Chúa lại được nghe kể về điềm thiêng dấu lạ trên mặt trời, mặt trăng cùng các ngôi sao. Rồi đến, thiên tai hạn hán mất mùa, động đất sóng thần, cứ liên tục xảy đến. Và, người dân ngoan hiền quận huyện sẽ cho rằng: ngày Chúa tái lâm đã gần kề. Tuy nhiên, rõ ràng là ta vẫn chờ. Và, vẫn cứ chờ.

Nếu ai muốn xác minh về điềm báo khốc liệt như thế, có lẽ nên nhớ lại lời dặn: “Các con chẳng thể biết được thời gian và nơi chốn khi Con Người đến trong vinh quang.” Chính vì lời dặn dò này, mà cộng đoàn thánh Luca nghĩ rằng Đức Kitô sẽ nhanh chóng quang lâm, trong tương lai rất gần. Ngài sẽ đến lại trong huy hoàng, lộng lẫy.

Thời gian vẫn cứ trôi qua. Điềm báo, dấu hiệu vẫn cứ xảy đến. Và, cộng đoàn tiên khởi lúc đó mới vỡ lẽ rằng: ngày Đức Chúa quang lâm không mang mốc chặng thời gian và không gian gì rõ ràng cả.

Thực tế cho thấy: thời gian và không gian luôn thuộc về Ngài. Hy vọng đợi chờ từ nơi tín hữu thời ban sơ đã phản ảnh tình huống bách hại, và những chịu đựng khổ đau. Các tín hữu Đạo Chúa nay đà hiểu rõ: chẳng thể tuyên xưng lòng tin vào Đức Kitô một khi hành vi, cuộc sống của mình không phản ảnh được sự sống Nước Trời, Ngài hằng nói đến. Đó là mấu chốt của niềm tin. Đó mới là mốc chặng của Tin Mừng mặc khải. 

Nói rõ hơn, nếu tín hữu Đạo Chúa sống và thực hiện điều Đức Kitô truyền dạy nơi Tin Mừng, bằng và qua cuộc sống thường nhật, thì chắc chắn thế giới này cần phải đổi thay. Thế giới này sẽ có thay đổi. Thay đổi rất nhiều. Thay đổi theo chiều hướng tốt đẹp. Và khi đó, Đức Kitô mới quang lâm trong huy hoàng lộng lẫy, như mọi người chờ mong.

Cho đến nay, chưa nắm rõ được ngày giờ thế giới nhân trần đã đi vào giai đoạn tận tuyệt chưa. Nhưng ở đây, vào những giây phút đầu của niên lịch Hội thánh, ta biết rõ được hai điều: Đức Chúa sẽ trở lại bất cứ lúc nào khi ta thực hiện được tình yêu thương - tha thứ. Khi ta biết san sẻ tài sản ta có. Và, biết xót xa, độ lượng. Biết hy sinh cho những người có nhu cầu hơn ta.

Thứ đến, vào ngày quang lâm Ngài đến lại, có thể sẽ không có hiện tượng mặt trời mặt trăng quay cuồng, nhảy múa. Và có thể, cũng chẳng thấy hiện tượng thủy triều dâng sóng ngút ngàn, đâu. Và cuộc đời ta vẫn cứ phẳng lặng. Vẫn trĩu nặng tình thương yêu, như trước.

Thực tế Nước Trời quang lâm đang diễn tiến. Quang lâm chính là lúc tình yêu dũng cảm của bậc cha mẹ đối xử với con. Quang lâm là, lòng thương yêu triển nở của vợ hoặc chồng đang diễn tiến với người phối ngẫu yếu đau. Quang lâm còn là, lòng cảm thương yêu giúp đỡ của thế giới đã phát triển đang đùm bọc các quốc gia nghèo, thuộc thế giới thứ ba.

Đại để là, mỗi khi ta có được những tình thương cao cả như thế, thì Vương quốc Nước Trời đã nguy nga, tráng lệ đủ để chứng minh rằng những điều Đức Giêsu loan báo về việc Ngài quang lâm, vẫn đến với chúng ta mỗi ngày, mỗi giờ. Ở mọi nơi, vào mọi lúc. Trong Vương Quốc Nước Trời Hội thánh.” (X. Lm Richard Leonard, Suy Tư Tin Mừng 29/11/2015)

            Có một chút sử-liệu về chuyện Đạo như thế rồi, nay mời bạn và tôi ta lại về với vườn thượng-uyển có Lời Vàng ngọc của Đức Chúa đem đến cho ta rất nhiều bình an, sau đây:

            “Ngài lại nói với các ông:

"Bình an cho anh em!

Như Chúa Cha đã sai Thầy,

thì Thầy cũng sai anh em."

Nói xong, Người thổi hơi vào các ông và bảo:

"Anh em hãy nhận lấy Thánh Thần.

Anh em tha tội cho ai,

thì người ấy được tha;

anh em cầm giữ ai,

thì người ấy bị cầm giữ."

(Ga 20: 21-23)

Chuyện quan-trọng ở đây, là: làm gì thì làm, ta cứ làm theo lời Ngài dặn-dò để được bình-an, trong tha thứ. Có thứ tha, cho mình và cho người, mới thấy được thứ bình-an mà Ngài ban cho chính mình và cho người, như Ngài dặn.

Suy thế rồi, nay lại mời bạn và mời tôi, ta đi thêm vào vùng trời truyện kể, để giữ lại những gì cần giữ trong đời, hầu bình an, vui tươi, suốt nhiều ngày.

“Truyện rằng:

Tô Đông Pha và thiền sư Phật Ấn là bạn tốt của nhau. Có một hôm, ông ấy và thiền sư Phật Ấn cùng nhau đàm thiền. Tô Đông Pha muốn đùa giỡn một chút với đại sư nên nói:

-Đại sư, ngài xem, tôi ngồi ở chỗ này nhìn giống cái gì?

-Trông ông giống một pho tượng Phật, đại sư Phật Ấn nói.

Tô Đông Pha chế giễu cười nói:

-Nhưng tôi lại thấy ngài giống một đống phân trâu.

Đại sư Phật Ấn chỉ mỉm cười không nói gì.

Sau khi về nhà, Tô Đông Pha đem chuyện này kể lại cho Tô tiểu muội nghe. Tô tiểu muội chỉ nhẹ nhàng nói: “Vì bản thân là Phật nên nhìn người khác cũng sẽ thấy giống Phật, còn như bản thân là phân trâu, nhìn người khác đương nhiên sẽ thấy giống phân trâu”.

Người khác chính là tấm gương phản chiếu bản thân. Bạn dùng ánh mắt như thế nào nhìn họ, cũng chính là dùng ánh mắt đó nhìn bản thân. 

Và, lời bàn của người kể, lại vẫn như sau:

“Chúng ta đối với cuộc sống này, đối với người khác nên có suy nghĩ tích cực, khoan dung và lạc quan hơn. Khi bạn bao dung người khác cũng chính là đang bao dung chính mình, làm cho nhân cách của mình thêm “đẹp”, thêm đáng quý, cũng như cách mà đại sư Phật Ấn đã làm vậy.” (trích truyện kể dài dài ở trên mạng vi-tính)

Kể gì thì kể, hát gì thì hát. Có hát và kể, cũng chỉ để nói lên một điều, là: làm sao đem lại sự bình-an, vui tươi cho người và cho mình. Đó, mới là vấn-đề đặt ra hôm nay, cho tôi và cho bạn, suốt đời này, mà thôi.

Trần Ngọc Mười Hai

Vẫn thích được nghe kể

Rất nhiều truyện

Để được vui tươi, an bình

Suốt mọi ngày, trong đời.

   

“Em ơi nếu biết thế,”

Chuyện Phiếm đọc trong tuần thứ hai thường niên năm C 17/01/2016

“Em ơi nếu biết thế,”

thà đừng quen nhau

Ðừng mơ phút ban đầu cho tình ta thêm lâu

Em ơi, nếu biết thế thà đừng yêu nhau

Ðừng yêu phút ban đầu cho tình ta thêm sâu.”

(Đỗ Lễ - Tan Vỡ)

(Mc 12: 24)

            Thế đó, là những câu hát rất thời-thượng, một đời người. Đời, của người và của mình có nhân-sinh-quan/lối sống, rất khó quên.

            Còn dưới đây, là một số câu chuyện có liên-quan đến ý-niệm của nhiều người về nhiều mọi thứ, nhiều chuyện trên đời. Từ chuyện đời, đến chuyện Đạo, rất nghe quen.

            Thế nhưng, trước khi đi vào chi-tiết của nhiều thứ và nhiều chuyện trên đời, bần đạo bầy tôi đây lại cũng xin mời bạn và mời tôi, ta nghe thêm đôi ca-từ có ý-tứ nghe hoài nghe mãi vẫn hay quên . Đó, là những ca-từ nhè nhẹ, cứ râm-ran một lời thơ, như sau:

            “Bao nguồn vui đã mất,

lòng chết theo ngàn tiếng ca.

Nghe niềm đau day dứt,

hoa lá nức nở xót xa.

Ôi làn da thơm hương trinh,

dâng lên tuyệt vời,

Ôi bờ môi thắm thơ ngây,

in trong nụ cười.

Khi tình yêu đã đến,

lòng đắm say ngàn ước mơ.

Ôi mộng tình đôi lứa,

êm ái như ngàn ý thơ.

Khi tình tan vỡ,

tan theo mơ uớc một đời,

Trong niềm băng giá,

con tim thổn thức không nguôi.”

(Đỗ Lễ - bđd)

“Con tim thổn thức, (rất) khôn nguôi.” Ôi thôi! Là ca từ! Nghe rồi, ý hẳn bạn và tôi ta cũng sẽ “lừ-đừ như ông từ đi vào đền”, nên rất chán. Thôi thì, đề nghị bạn và tôi, trước hết, ta đi vào vùng trời truyện kể, để tìm cho bằng được câu truyện “lào xào” nào đó, cốt dẫn nhập cho bài phiếm nhạt hôm nay, hầu “câu giờ” rằng:

“Một hôm, một cậu học sinh 14 tuổi đang trên đường trở về nhà sau giờ tan học thì nhìn thấy bên trong hiệu sách ven đường có một cuốn sách mà cậu rất yêu thích nhưng trên người cậu lại không mang đủ tiền để mua cuốn sách đó. Thế là, cậu liều đem cuốn sách giấu vào trong ngực, không ngờ bị ông chủ hiệu sách bắt gặp.

Ông chủ bực tức đưa ngay cậu bé vào trong một căn phòng kín. Sau đó, gọi mấy nhân viên bảo vệ tới và xét hỏi. Cậu bé sợ hãi, nước mắt giàn rụa chảy đầy khuôn mặt. Một lát sau, họ hỏi cậu bé số điện thoại của gia đình, bố mẹ và gọi điện tới thông báo cho gia đình.

Chỉ ít phút sau, cha của cậu bé chạy tới. Cậu cúi đầu im lặng và chờ đợi sự trách phạt từ cha.

“Tôi nghĩ, đây nhất định là một sự hiểu lầm!” Người cha nói: “Bởi vì tôi rất hiểu con trai mình. Cháu là một cậu bé hiểu chuyện. Nhất định đây là cuốn sách mà cháu rất yêu thích, nhưng lại không mang đủ tiền để mua nó cho nên mới làm như vậy. Ông xem như thế này có được không nhé, tôi sẽ trả số tiền gấp 3 lần để mua cuốn sách kia và chuyện này coi như xong!”

Sau đó, người cha lấy ra đủ số tiền trả cho chủ hiệu sách. Cậu bé sợ hãi và lấm lét nhìn cha, người cha cũng nhìn con trai nhưng trong ánh mắt ấy không hề có sự trách mắng mà chỉ có chan chứa yêu thương…

Hai cha con cậu bé rời khỏi hiệu sách, người cha dừng bước rồi nâng khuôn mặt đầy xấu hổ và cảm động của con trai lên rồi nói: “Con trai! Cả đời này con nhất định sẽ phạm phải không nhiều thì ít lỗi lầm. Hãy tiếp thu rồi quên nó đi! Đừng để nó lưu lại bóng mờ trong lòng con, hãy cố gắng học tập và sống chỉ cần lần sau đừng phạm lại tội lỗi ấy nữa thì con vẫn là một người con khiến cha mẹ kiêu hãnh, tự hào!”

Nói xong lời này, người cha liền đặt cuốn sách vào tay con trai. Cậu bé không nhịn được liền òa khóc và sà vào lòng cha.

Hãy cố gắng giữ bình tĩnh, đừng đánh mắng khi trẻ phạm lỗi. Bởi vì như vậy sẽ dễ dàng gây ra cho trẻ một tâm lý oán hận. Nếu có thể dùng nhiều hơn một chút tha thứ và giảm đi một chút trách mắng thì đó chính là cách xử sự của bậc cha mẹ có trí tuệ.” Theo NTDTV / ĐKN Mai Trà biên dịch)

Cứ theo truyện kể, thì cậu con trai vì thích đọc sách quá mà trong túi lại không có tiền nên mới làm bậy nên mới ra nông-nỗi thế. Thế nhưng, ông bố của cậu bé lại không nghĩ như thế. Ông lại có cách xử sự khiến ai chứng-kiến cũng thấy thán-phục và lạ kỳ!

Thế-nhân ở đời, nhiều lúc cũng làm nhiều điều khá lạ ký. Kỳ và lạ, như nhà văn người Nga có tên là Leo Tolstoy đường đường là nhà bình-thường ở huyện nhà tuy nổi tiếng rất Nga-la-sô, nhưng ông lại còn nổi tiếng ở chỗ đã dám tổng-hợp các bộ Tin Mừng Nhất Lãm và Tin Mừng của tác-giả Gioan gom lại thành một thứ Tin Mừng ngắn gọn. Nghe đâu, cuốn sách này bị cấm xuất cho đến những năm gần đây thôi.

Nay, mời bạn và mời tôi ta nghe thử ý của ông ra như thế nào mà lại lạ và kỳ như thế. Như thế, là như thế này, cũng rất hay:

“Truyện kể Tin Mừng ngắn gọn ghi ở đây, là tổng-hợp trình-thuật tôi gom-gộp từ bốn Tin Mừng sắp xếp theo ý-nghĩa của lời dạy, mà thôi. Khi thiết-lập nên bản tổng-hợp này, tôi thấy không nhất-thiết phải khởi-sự theo thứ tự trên/dưới-trước/sau mà Tin Mừng của các tác-giả hồi thời trước đã làm thế.

Trong bản tổng-hợp của tôi, người đọc đừng nên trông đợi nhiều, vì thực-tế chỉ một số ít các câu Tin Mừng được chuyển-tải trong phần lớn các câu nói phù-hợp mà tôi biết.

Ở Tin Mừng của tác-giả Gioan, như người đọc thấy xuất-hiện trong bản tổng-hợp của tôi, không hề có bất cứ một chuyển-thể nào như thế; tất cả đều trình-bày theo thứ-tự đúng như bản gốc.

Toàn-bộ Tin Mừng tổng-thể này được chia ra làm 12 hoặc 6 chương/đoạn cả thảy (nếu ta đếm theo kiểu cứ một cặp hai chương/đoạn có chủ-đề làm thành một) xuất-phát do tự ý-nghĩa của các lời dạy.

Và, ẩn-tàng bên dưới các chương/đoạn từng được viết lại đã mang nặng ý-nghĩa sau đây:

1. Con người là người con có cội-nguồn vô-định, là con trai của người cha không do bởi    xương thịt mà ra, nhưng là thần-khí.

2. Vì thế nên, con người luôn phục-vụ cội-nguồn của mình trong thần-khí.

3. Cuộc sống mọi người đều có cùng một cội-nguồn. Chỉ cội-nguồn này mới lành-mạnh, thánh-thiện, mà thôi.

4. Vì thế nên, con người phải phục-tùng cội-nguồn của mình trong cuộc sống của mọi người. Đó, là ý-định của Cha.

5. Chỉ mỗi phục-tùng ý-định của Cha mới có được sự thật. Đó là lý-do của cuộc sống.

6. Cũng từ đó, việc hoàn-tất ý-định của mình, không nhất-thiết là sự sống đích-thật.

7. Sự sống chóng qua và dễ chết là thực-phẩm nuôi sống cuộc đời đích-thật. Và, là chất-liệu làm lý-do cho sự sống.

8. Vì thế nên, sự sống đích-thật ra đi khỏi khuôn-khổ thời-gian, nó chỉ hiện-hữu trong thời hiện-tại mà thôi.

9. Sự sống thường đấu trí với thời-gian: thời quá-khứ hoặc tương-lai/mai ngày, cứ ẩn mình giấu-diếm sự sống đích-thật thời hiện-tại, khỏi mọi người.

10. Vì thế nên, con người cứ phải phấn-đấu để phá-bỏ các âm-mưu của cuộc sống tạm-bợ thời qua-khứ cũng như tương-lai.

11. Sống đích-thật không chỉ sống ngoài thời-gian -tức hiện-tại- nhưng cũng là sống bên ngoài chính mình, là cá-thể. Sự sống cũng rất chung cho mọi người và tự biểu-tỏ trong tình yêu-thương.

12. Vì thế nên, ai ở trong hiện-tại chung sống với mọi người mới nối-kết được với Cha là cội-nguồn và là nền-tảng của sự sống.

Mỗi cặp hai chương/đoạn, đều nối-kết nguyên-nhân với hậu-quả. Thế nên, ngoài 12 chương/đoạn nói trên, còn có thêm phần phụ-lục được tháp-ghép vào truyện Phúc Âm này, là phần dẫn-nhập rút từ chương đầu của Tin Mừng do tác-giả Gioan, qua đó người viết, với thẩm-quyền riêng, đã nói về ý-nghĩa lời răn-dạy như một tổng-thể và kết-luận rút từ bức thư do ông viết.

Các bài viết vào lúc trước khi ông gom-gộp trong Tin Mừng, là cái nhìn chung về lời dạy như một tổng-thể, thôi. Dù, cả phần dẫn-nhập lẫn kết-luận có bị bỏ sót, cũng không mất đi ý-nghĩa của lời răn-dạy, nhất thứ là cả hai đều là giòng chảy do tác-giả Gioan nghĩ, chứ không do tự miệng lưỡi Đức Giêsu nói ra.

Sở dĩ tôi phải nhấn mạnh chuyện này, là vì lâu nay mình hiểu tính-chất giản-đơn nhưng hợp lẽ rút từ lời dạy của Đức Giêsu, chí ít là khi các đoạn này không giống lối diễn-giải khá kỳ-cục của Giáo-hội đều đã minh-xác mọi điều như một tổng-thể, rất đơn-giản. “ (X. Leo Tolstoy, The Life of Jesus, The Gospel in Brief, HarperPerennial 2011, tr. XV-XVII)

Nghe thế rồi, lại cũng mời bạn và mời tôi, ta về lại với hoa vườn “Lời Vàng” rất thánh của Đấng Bậc Nhân Hiền từng nhủ-khuyên dân con trong Đạo như sau:

“Đức Giêsu nói:

"Chẳng phải vì không biết Kinh-Thánh

và quyền năng Thiên-Chúa

mà các ông lầm sao?”

(Mc 12: 24)

Như thế đấy. Khi xưa Đức Giêsu đã khẳng-định một cách chắc-nịch như thế. Ngài khuyên dân con mọi người hãy học biết Thánh Kinh để sẽ không còn lầm lỡ về nhiều sự việc cả đến sự việc như em nhỏ ở trên thích đọc sách, nhưng đã làm bậy để có sách đọc.

Thế-giới hôm nay, lại đã thấy nhiều chuyện xảy ra ở huyện nhà và quê người. Chuyện xảy ra, bao gồm đủ mọi thứ có liên-quan đến việc học-hỏi Kinh Sách để thông-hiểu mọi sự việc trên đời. Thông và hiểu, cả chuyện trong Đạo lẫn ngoài đời, rất muôn thuở. Không tinh-thông Kinh và Sách, thì làm sao người ở huyện nhà hay ngoài đời dám nhi-nhô chuyện cao-siêu thánh hoá rất  Thánh Kinh?

Bần đạo còn nhớ, có lần cha giáo dạy Kinh Sách với thần-học là Lm Kevin O’Shea CSsR từng nhắc-nhở đám học trò tuy lớn tuổi nhưng hay quên, là: mỗi khi đọc Kinh Sách hoặc Tin Mừng, hãy nên biết rằng: Tin Mừng hay còn gọi là Tin Vui An Bình, không bao giờ là các bức ảnh chụp nguyên hình trọn vẹn diện mạo Đức Giêsu Kitô theo sử-tính, mà chỉ là những chân-dung tạo-dáng do các tác-giả khác nhau viết hoặc vẽ về Ngài, mà thôi.

Mà, khi đã tạo dáng vẻ hoặc vẽ lên “khuôn trăng/diện-mạo rất thay-đổi của Ngài, thì chắc hẳn: mỗi hoạ-sĩ, danh-hoạ hoặc nhà văn/nhà thơ này/khác đều có trong đầu ý-tưởng nào đó rất cá-biệt, do tự mình chế ra mà thôi.

Cũng tựa như nghệ sĩ viết nhạc khi nói về tình yêu băng-giá nay vỡ tan, lại vẫn hát:

“Phấn son chưa nhạt môi hồng,

Xa xôi em còn nhớ không?

Một chiều mưa bay giăng giăng,

Anh gửi màu hoa tím.

Như màu máu con tim

đang tàn lửa hương duyên

Một mai mang xuống tuyền đài

Bóng hình em muôn kiếp không phai.”

(Đỗ Lễ - bđd)

Vâng. Quả có thế. Khi “Phấn son chưa nhạt môi hồng”, thì: “Anh gửi mầu hoa tím, như màu máu con tim đang tàn lửa hương duyên.”  Niềm say mê đọc sách, chí ít là đọc nhiều về Kinh Sách, vẫn có những thời-khắc khiến người đọc tưởng chừng như rằng: “Màu máu con tim đang tàn lửa hương duyên” mà thôi.

Vâng. Vấn-đề là: khi say mê chuyện đọc Kinh và Sách, cũng nên biết rằng: Sách và Kinh, dù là Kinh (rất) thánh được viết lên, là viết trong và theo môi-trường/khung-cảnh mà người viết vẫn suy-nghĩ như thế-giới trong đó mọi người đang sống thực. Thế-giới thực, ở mọi thời, vẫn có khuynh-hướng kiến-tạo mọi thứ và mọi sự theo hướng mình hiểu và muốn nó như thế. Chỉ vậy thôi.

Đạo Chúa từng có đặc-trưng khá khác thường ở thế-giới La-Hy, đó là: tinh-thần “mọt sách”. Do-thái-giáo vào trước thời Đạo Chúa thành hình, cũng theo cung-cách tư riêng của mình, hệt như thế.

Người theo Do-thái-giáo, vào thời đó, từng biết và nghĩ rằng thế-giới thánh-thiêng/siêu-hình đã và vẫn hiện-hữu. Không những chỉ hiện-hữu mà thôi, nhưng thế giới thánh-thiêng/siêu-hình lại ngập tràn các hữu-thể siêu-nhiên như: các thiên-thần, hoàng-thân vương-chức đầy quyền-uy/thế lực rất siêu-phàm. Các vị này lại đã tán-thành việc thờ-phụng thần-linh bằng việc hy-sinh xác-phàm loài vật làm thực-phẩm dâng cúng thần-linh của mình.

Các vị, lại cũng duy-trì chốn thánh đặc-biệc ở nơi đó thần-linh sẽ ngự-trị và có tương-quan hệ-lụy với phàm-nhân theo nhiều kiểu cách như việc cúng-kiến tại đền thờ Giêrusalem, và ở nơi đó nhiều nghi-thức hiến-tế/phụng-tự được dựng lên, thành đạo-giáo. Và từ đó, người người sáng-chế ra Kinh và Sách với các truyện kể hoặc công-thức thờ lạy để con dân ghi-tạc, nguyện-cầu.

Cũng từ đó, Kinh Sách lại đóng vai-trò then-chốt trong việc duy-trì đạo-giáo, đến hôm nay. Do-thái-giáo là đạo-giáo có một không hai trên địa cầu từng ghi chép các truyền-thống tin-tưởng cũng như nguyên-tắc gìn-giữ đạo cho người và cho mình. Và cũng từ đó, Kinh Torah cùng Ngũ Thư với đủ mọi truyện kể về tổ-phụ Môsê được tạo nên như đạo-luật cho mọi người, mọi thời thực-thi và gìn-giữ.

Từ đó trở đi, Do-thái-giáo đã có thêm nhiều Kinh/Sách khác không kém phần quan-trọng, như: sách Tiên-tri, các Bài vãn, câu thơ, Thánh-vịnh và truyện-sử tập hợp thành sách thánh, giáo-luật hoặc thánh-sử Do-thái-giáo.

Và, cũng từ đó Cựu ước và sau này là Tân Ước đã xuất-hiện như bộ sử của dân-tộc, rất Do-thái. Và cũng từ đó, Thiên-Chúa-giáo đã tiếp-tục thực-thi/áp-dụng như Sách Hằng Sống để mọi người tuân theo mà giữ Đạo.

Thế nên, ngày nay dân con nhà Đạo mình cũng đã có động-thái tiếp-tục đọc và thi-hành mọi truyền-thống như kinh-sử cho Đạo, suốt nhiều thời. Vậy nên, là người đi Đạo và giữ Đạo không thể nói mình không cần hoặc không nên đọc Kinh thánh làm gì cho nhiều. Nhưng, ngược lại, vấn-đề là đọc khi nào và hiểu thế nào cho đúng cách và có hiệu-năng, như luật dạy, mà thôi. Thế đó, là vấn đề đặt ra hôm nay.

Thế nhưng, để bạn và tôi ta thấm nhuần được thế nào là Tin Mừng/vui, xấu/tốt ra sao ở Kinh thánh, cũng nên đi vào vùng trời truyện kể ở đời để nhớ và suy những chuyện lạ như sau:

“Truyện rằng:

Sau buổi phẫu thuật kéo dài hàng giờ, bác-sĩ ra khỏi phòng giải-phẫu thông báo với bệnh nhân đôi điều rằng:

-Tôi muốn báo cho anh đây một tin tuyệt vời, một tin tốt và một tin xấu.

-Tin xấu là gì vậy?

-Chúng tôi đã cưa nhầm cái chân không ung-thư của anh.

-Trời! Thế thì còn điều gì tốt lành nữa đây?

-Vâng, hoá ra là anh không bị ung-thư, bên chân dự-định phải cưa thì sẽ không cần cưa nữa.

-Cưa hay không, thì bây giờ cũng đã lỡ rồi, Bác-sĩ ơi! Thế còn, tin gì mà tuyệt vời thế?

-Có một tay đại-gia muốn mua lại đôi giày của anh, hắn đặt giá rất hời!

-Bác-sĩ bảo anh ta là: tôi chỉ bán một chiếc thôi, có muốn tôi sẽ bán giá rất rẻ, để nhớ đời.

(trích truyện kể ở trên mạng, rất vớ vẩn)

Tin vui như truyện kể ở trên, chỉ tuyệt-vời đối với người bệnh kể ở trên, mà thôi. Tin Mừng nhà Đạo, có là tin tuyệt-vời hoặc Tin vui An-bình đối với mọi người nếu ta biết thực-hiện sống giống với lời dặn-dò ở trong đó, thôi. Nếu không, lại cũng chỉ là Tin… buồn cho ai đó, những kẻ chẳng buồn tin tưởng vào Đấng nào hết.

Nói thế rồi, dù buồn/vui, ta cứ hát những lời buồn rất “tan vỡ” mà nghệ-sĩ rày vẫn hát:  

“Khi tình yêu đã đến,

lòng đắm say ngàn ước mơ.

Ôi mộng tình đôi lứa,

êm ái như ngàn ý thơ.

Khi tình tan vỡ,

tan theo mơ uớc một đời,

Trong niềm băng giá,

con tim thổn thức khôn nguôi.”

(Đỗ Lễ - bđd)

Con tim người nhà Đạo cũng thế. Tim ấy hay tim này, chỉ “thổn-thức khôn nguôi” khi tình yêu đích-thật rày đã đến, vẫn “êm-ái như ngàn ý thơ”, vẫn “đắm say ngàn ước mơ” dù thổn-thức, giá băng hoặc vỡ tan theo ngàn ước mơ, một đời người.

Trần Ngọc Mười Hai

Nay xin nhắn với bạn bè

từng gặp/thấy Thiên-Chúa-là-Tình-Yêu

đến với mình

nhờ và bằng vào Tin Mừng

Rất an bình.